Po nieoczekiwanym sukcesie Karola Nawrockiego w wyborach prezydenckich, wspieranego przez Prawo i Sprawiedliwość (PiS), w polskim parlamencie oraz środowiskach politycznych wybuchł kryzys. Rząd Donalda Tuska znalazł się pod ostrzałem krytyki, co wywołało debatę na temat możliwości rozpisania przyspieszonych wyborów parlamentarnych. Ale jak naprawdę wygląda opinia publiczna?

POLECAMY: Czy Karol Nawrocki zostanie prezydentem? Bodnar wskazuje na poważne wątpliwości prawne

Najnowszy sondaż przeprowadzony przez firmę SW Research dla Onetu pokazuje, że większość Polaków nie popiera pomysłu przedterminowych wyborów do Sejmu i Senatu.

Polacy przeciwko przyspieszonym wyborom – dane z sondażu

Zgodnie z badaniem, 52,1% respondentów jest przeciwnych przyspieszonym wyborom parlamentarnym, natomiast za takim rozwiązaniem opowiada się jedynie 28,9% ankietowanych. Aż 19% osób odpowiedziało, że trudno im się wypowiedzieć lub nie mają zdania.

Te liczby są jasnym sygnałem, że społeczeństwo nie widzi potrzeby zmiany kadencji Sejmu przed terminem. W kontekście rosnącego napięcia politycznego, a także negatywnej oceny funkcjonowania obecnej koalicji rządowej, można by spodziewać się większego zapotrzebowania na „rewolucję wyborczą”. Tymczasem większość Polaków chce stabilności i kontynuacji obecnego układu politycznego.

Podział według płci i wieku – kto naprawdę chce nowych wyborów?

Analiza danych ukazuje istotne różnice w postawach respondentów ze względu na płeć oraz wiek:

• Mężczyźni: 34,2% mężczyzn popiera pomysł przyspieszonych wyborów.
• Kobiety: Jedynie 24,2% kobiet deklaruje poparcie dla tego rozwiązania.

Pod względem wieku:

• Do 24 lat: aż 43% najmłodszych badanych jest za wcześniejszymi wyborami.
• Powyżej 50 roku życia: tylko 25,6% osób tej grupy wiekowej popiera taki scenariusz.

Dane te sugerują, że to młodzi mężczyźni są największą społeczną bazą potencjalnego poparcia dla idei nowych wyborów parlamentarnych. Można więc stwierdzić, że wśród tej grupy dominuje większy entuzjazm dla zmian politycznych oraz mniejsze zaufanie do obecnej władzy.

Głosowanie nad wotum zaufania dla rządu Tuska – co dalej?

Na środek zaplanowane zostało głosowanie nad wotum zaufania dla rządu Donalda Tuska. Premier w swoim wystąpieniu podkreślał m.in., że propaganda nie może być narzędziem skuteczniejszym od prawdy.

„Niektórzy mówią: 'za mało się chwalicie’. Tak, tak, zaraz się pochwalę, nie lękajcie się. W naszym myśleniu o polityce propaganda nie może być ważniejsza od prawdy, kłamstwo nie może w polityce być narzędziem skuteczniejszym od prawdy.”

Tusk również ostro skrytykował poprzedni rząd PiS:

„Gdyby PiS chociaż w jednej trzeciej robił tyle, ile opowiadał, to Polska byłaby krajem mlekiem i miodem płynącym, potęgą światową i europejską.”

Choć premier nie zapowiadał natychmiastowego rozwiązania parlamentu, jego słowa mogą zostać odebrane jako próba usprawiedliwienia działań rządu w świetle medialnych ataków i rosnącej presji opozycji.

Perspektywa prawa konstytucyjnego – czy możliwe są przyspieszone wybory?

Z punktu widzenia prawa konstytucyjnego, przyspieszone wybory parlamentarne mogą mieć miejsce w przypadku rozpadu większości koalicyjnej, niepowodzenia w sformowaniu rządu lub podjęcia uchwały o rozwiązaniu Sejmu przez prezydenta na wniosek Rady Ministrów.

Według orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego (np. wyrok z dnia 27 listopada 2018 r., SK 1/18), prezydent nie może samodzielnie rozwiązać Sejmu bez spełnienia określonych warunków konstytucyjnych. Z kolei Orzecznictwo Sądu Najwyższego oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w sprawach dotyczących demokratycznych procedur wyborczych podkreśla, że rozwiązanie parlamentu powinno być stosowane wyłącznie w wyjątkowych okolicznościach, gdy inne mechanizmy ustrojowe nie pozwalają na przełamanie impasu politycznego.

Podsumowanie – Stabilność, a nie chaos

Obecny klimat polityczny w Polsce budzi wiele emocji, ale sondaż pokazuje, że społeczeństwo nie domaga się przewrotu ani nowych wyborów. Większość Polaków ceni ciągłość działania instytucji państwowych, spokojną realizację programów rządowych oraz dialog między siłami politycznymi.

Wobec braku jednoznacznej większości parlamentarnej, a także niejasnej perspektywy tworzenia nowej koalicji, kluczowe będzie zachowanie odpowiedzialności politycznej przez wszystkie partie. Przyspieszone wybory mogą nie tylko pogłębić niepewność, ale też nie zagwarantować żadnej z opcji politycznych realnej szansy na stabilne rządy.