W maju 2025 roku w Polsce zarejestrowano blisko 25 tys. nowych jednoosobowych działalności gospodarczych – to o 500 więcej niż rok wcześniej. Dane GUS, przytaczane przez Business Insider, pokazują, że po uwzględnieniu firm wyrejestrowanych, liczba aktywnych przedsiębiorców wzrosła o 11 tys. w stosunku do kwietnia i aż o 100 tys. w ujęciu rocznym.

Choć statystyki mogą sugerować dynamiczny rozwój przedsiębiorczości, eksperci alarmują: to często ucieczka przed kosztami etatowego zatrudnienia, a nie prawdziwa działalność gospodarcza.

Mikrofirmy w Polsce: Statystyki, które zaskakują

Według danych na koniec maja 2025 r., w Polsce działa już 5,4 mln firm, z czego 3,8 mln to jednoosobowe działalności gospodarcze. Oznacza to, że co piąta osoba pracująca formalnie jest przedsiębiorcą.

Eksperci wskazują, że popularność samozatrudnienia wynika z:

• unikania wysokich składek ZUS,
• niższych kosztów dla pracodawców,
• wyższych wypłat „na rękę” dla pracowników,
• planowanych zmian w systemie ubezpieczeń, w tym obowiązkowego oskładkowania umów zleceń.

Gdzie przybywa najwięcej mikrofirm?

Mazowsze i Małopolska przodują w liczbie nowo powstałych firm. W Warszawie rekord bije Białołęka (+1,4 tys. firm, wzrost o 6,4%), a w Krakowie Podgórze (+2,5 tys., +5,8%). Zaskakujące jest też to, że największy procentowy wzrost odnotowano w małych gminach, takich jak:

• Książ Wielki (Małopolska) – +33% (91 nowych firm),
• Nowe Warpno (Zachodniopomorskie) – kilkanaście procent,
• Krynice (Lubelskie) – kilkanaście procent.

Czy to prawdziwa przedsiębiorczość, czy fikcyjne samozatrudnienie?

Najwięcej mikrofirm działa w:

• usługach profesjonalnych, naukowych i technicznych (464 tys.),
• handlu detalicznym (431 tys.),
• opiece zdrowotnej (283 tys.),
• branży IT i komunikacji (256 tys.).

Ekonomiści ostrzegają jednak, że część z tych firm to tzw. „fikcyjne samozatrudnienie”, wynikające z presji pracodawców, którzy chcą obniżyć koszty zatrudnienia. Szacuje się, że 2,3 mln Polaków wciąż pracuje na „umowach śmieciowych”.

Podsumowanie: Boom mikrofirm – szansa czy problem?

Choć statystyki pokazują wzrost liczby przedsiębiorstw, nie zawsze przekłada się to na realny rozwój gospodarczy. Wiele jednoosobowych firm powstaje, by ominąć wysokie koszty etatów, co rodzi pytania o trwałość tego modelu i przyszłość systemu ubezpieczeń społecznych.